Poseł Tadeusz Tomaszewski o budżecie państwa na 2027 rok

„Budżet bezpieczeństwa, rozwoju i gwarancji społecznych” – tak o projekcie budżetu państwa na 2027 rok mówi poseł Tadeusz Tomaszewski (Lewica). W ubiegłym tygodniu parlamentarzysta przedstawił szczegóły projektu ustawy budżetowej, zwracając uwagę na najważniejsze zapisy w dokumencie.

Podczas ostatniego posiedzenia Sejmu odbyło się pierwsze czytanie ustawy budżetowej, przedstawionej przez rząd. Zgodnie z terminarzem prac nad budżetem przewiduje się, że drugie czytanie odbędzie się 4 grudnia, 6 grudnia dokument zostanie przekazany do Senatu, a po 15 stycznia – do Prezydenta RP. W przypadku ustawy budżetowej Prezydent RP ma 7 dni na jej podpisanie. – To jest ta jedyna ustawa, w przypadku której Prezydent nie może odmówić podpisania. Może mieć natomiast zastrzeżenia dotyczące ustaw okołobudżetowych, które tym razem nie są zbyt duże – tłumaczy poseł Tadeusz Tomaszewski.

Jak zaznaczył gnieźnieński parlamentarzysta, wyzwania związane z tworzeniem budżetu, ale także z jego realizacją to przede wszystkim brak stabilności międzynarodowej. – Wojna wywołana przez Trumpa w Iranie, a więc wpływ na wzrost cen ropy naftowej, a przez to ewentualnie na czasowe wzrosty inflacji i sytuacja za naszą wschodnią granicą to powoduje, iż przyjęte wskaźniki makroekonomiczne wymagają dużych wyzwań – mówił poseł. Projekt ustawy budżetowej na 2027 rok w zakresie środków krajowych przewiduje: dochody na poziomie 696,4 mld zł, wydatki w kwocie 977,6 mld zł i deficyt nie większy niż 281,2 mld zł. – Warto zauważyć, że konsekwencją polityki związanej z finansowania z części wydatków publicznych zaciągniętych kredytów przez poprzednie rządy i obecny rząd, jest fakt, że trzeba odłożyć na starcie wydatków 107 mld zł na obsługę długu Skarbu Państwa – zaznaczył parlamentarzysta. Po przedstawieniu ogólnej struktury finansowej, poseł przeszedł do omówienia kluczowych priorytetów przyszłorocznego budżetu. Wskazał przede wszystkim te obszary, które – jak podkreślał – wymagają największego wsparcia, m.in. bezpieczeństwo, ochronę zdrowia, mieszkalnictwo, edukację i politykę społeczną.

Na rok 2027 w budżecie oraz planie Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych zabezpieczono środki na obronę narodową w wysokości 198,1 mld zł, co stanowi 4,51% PKB planowanego na przyszły rok. – To jest jeden z najwyższych wskaźników nakładów na obronę narodową w Europie. Na przyszły rok planowana jest rekordowa wartość dostaw sprzętu wojskowego. Ponadto 36,5 mld zł zostanie przeznaczone na policję, straż graniczną, straż pożarną, SOP i służby specjalne – wymieniał parlamentarzysta, przypominając że część wydatków na obronę narodową w 2027 roku finansowana jest w ramach programu SAFE, co oznacza, że znaczna część zakupów sprzętu wojskowego zwolniona jest z podatku VAT (nabywany jest w cenach netto). – Przekłada się to na fakt, że za zaplanowaną na 2027 r. podobną pulę środków jak w poprzednim roku będzie można kupić tego sprzętu więcej – zaznaczył poseł T. Tomaszewski. W tym obszarze znajdują się także środki, które trafią bezpośrednio do powiatu gnieźnieńskiego. – W tym czasie będzie funkcjonował również trzyletni program modernizacji służb mundurowych i z tego programu m.in. będzie modernizowana Komenda Powiatowa Państwowej Straży Pożarnej w Gnieźnie – poinformował. Poseł zwrócił również uwagę na zmieniający się poziom nakładów na obronność w kolejnych latach, podkreślając wyraźne różnice między budżetami przygotowywanymi przez poszczególne rządy. – Za czasów PiS-u, a więc Morawieckiego, Kaczyńskiego i Ziobry,  było to 111 mld zł, w 2027 roku tylko z budżetu to 198 mld zł plus Program SAFE, który jest bez tych panów, bo łącznie z prezydentem nie chcieli się zgodzić na to, żeby polskie wojsko było szybko i sprawnie modernizowane – mówił Tadeusz Tomaszewski.

Kolejnym obszarem, w którym odnotowany zostanie wzrost nakładów, to ochrona zdrowia. – Wydatki na ochronę zdrowia są pozycją numer jeden w budżecie: 274,1 mld zł, co daje wzrost o 26,3 mld zł w stosunku do roku 2026. W ramach tego zabezpieczono środki na dotację podmiotową dla Narodowego Funduszu Zdrowia w wysokości 41,5 mld zł, to więcej o 15,5 mld zł niż w roku 2026 – informował gnieźnieński parlamentarzysta. – To są rekordowe wydatki, a daleko nam do satysfakcji jeśli chodzi o ocenę funkcjonowania ochrony zdrowia. Stąd pierwsze ustawy porządkujące ten system, będą rozpatrywane na najbliższym posiedzeniu Sejmu. Ten system wymaga ciągłych zmian – zaznaczył poseł. Przypomniał również, że w ostatnich latach polskie szpitale – w tym Szpital Pomnik Chrztu Polski w Gnieźnie – otrzymały znaczące środki na doposażenie i inwestycje sprzętowe. Jak podkreślał, kluczową rolę odegrały tu fundusze z Krajowego Planu Odbudowy, z którego na modernizację i wyposażenie placówek medycznych przeznaczono łącznie 18 mld zł.

Bezpieczeństwo energetyczne i transformacja energetyczna to kolejne obszary, które znalazły się na liście priorytetów obecnego rządu. – W wojnie za naszą wschodnią granicą podstawowe elementy ataku to infrastruktura energetyczna. My chcemy wzmacniać nasze bezpieczeństwo energetyczne, stąd ponad 19 mld zł na ten cel jest przeznaczone, m.in. 8 mld zł na dofinasowanie kapitałowe budowy pierwszej elektrowni atomowej w Polsce – informował T. Tomaszewski. Znaczącym elementem w ustawie budżetowej są strategiczne inwestycje infrastrukturalne. Planowane nakłady  w samym obszarze dróg i kolei wyniosą w 2027 roku 76,8 mld zł, w tym z budżetu państwa 26,7 mld zł. Wśród inwestycji drogowych na Program Budowy 100 obwodnic zostanie przeznaczonych 1,7 mld zł, a na Rządowy Program Budowy Dróg Krajowych do 2030 r. – 16,4 mld zł.

Na mieszkalnictwo  w 2027 roku wydatki wyniosą 5,8 mld zł. – To jest już drugi rok, w którym możemy przeznaczać znaczące środki na rozwój budownictwa społecznego. Efekty są już widoczne, te pieniądze zaczynają dawać określone rezultaty. Z funduszu dopłat gminy mogą uzyskać 80% dotacji na budownictwo komunalne i – jak w Kłecku – mogą również część otrzymać wsparcie z Krajowego Planu Odbudowy. Kolejne rozwiązanie to wsparcie w ramach Społecznej Inicjatywy Mieszkaniowej, gdzie dotacja z funduszu dopłat to 35%, a 80% może być przyznane w ramach niskooprocentowanego kredytu i partycypacja wynosi od 20 do 30% kosztów metra kwadratowego, z tym że po 15 latach można dojść do własności – tłumaczył parlamentarzysta, przypominając, że w ramach SIM inwestycje powstały m.in. w Powidzu. – W Gnieźnie rozpoczyna się budowa bloku w ramach SIM, miasto złożyło wnioski o budowę kolejnego bloku, ale tym razem komunalnego, właśnie z funduszu dopłat, gdzie można otrzymać 80% dofinansowania – poinformował. Dodał również, że na budownictwo mieszkaniowe do 2030 roku planuje się przeznaczyć blisko 45 mld zł.

Na naukę i szkolnictwo wyższe w przyszłorocznym budżecie zaplanowano kwotę 46,2 mld zł (o ponad 2,6 mld zł więcej niż w 2026 r.). Środki te to przede wszystkim wyższe subwencje dla uczelni, ale także takie inwestycje jak modernizacja infrastruktury badawczej, budowa nowoczesnej infrastruktury w obszarze AI, Polskie Fabryki Sztucznej Inteligencji GAIA AI i superkomputery dające niespotykaną na tę skalę moc obliczeniową dla naukowców, startupów i firm; to także poprawa cyberbezpieczeństwa instytucji naukowych i uczelni. Dodatkowo przewidziano także 400 mln zł na Narodowe Centrum Nauki.

W budżecie na 2027 rok uwzględniono także środki na realizację obowiązujących programów i świadczeń, tj. Rodzina 800+ (60,8 mld zł), Aktywny Rodzic (7 mld zł), procedura in-vitro (0,6 mld zł), świadczenie wspierające dla osób z niepełnosprawnościami (12,6 mld zł), a także 13. i 14. Emerytura (32,1 mld zł). – To realizacja obietnic wyborczych, między innymi Lewicy: nic co dane nie zostanie ludziom zabrane, jeśli chodzi o kwestie świadczeń socjalnych. Wszystkie świadczenia wcześniejsze w tym budżecie są, a nowe są również prowadzone i są finansowane – mówił T. Tomaszewski. W budżecie uwzględniono finansowanie renty wdowiej, której wymiar od 1 stycznia 2027 roku wzrośnie z 15% do 25% drugiego świadczenia, zabezpieczono także środki na waloryzację świadczeń emerytalno-rentowych (19 mld zł) oraz na wzrost wynagrodzeń pracowników państwowej sfery budżetowej (7,8 mld zł).

– To jest budżet bezpieczeństwa, rozwoju i gwarancji socjalnych dla obywateli. Wymaga od służb finansowych i wszystkich instytucji państwa dużego wysiłku, bo w znacznej mierze też zależy od sytuacji międzynarodowej. Polska należy do tych krajów, które dają gwarancję wypłacalności, mimo że obsługa tego deficytu to znaczący wydatek. Tę gwarancję daje rozwój gospodarczy. Nasza gospodarka, jak to ogłoszono, jest dwudziestą gospodarką świata i mam nadzieję, że uda się to utrzymać i wzmocnić – podsumował parlamentarzysta.