W sobotę, 1 sierpnia, dokładnie o godzinie 17. cała Polska na chwilę stanęła – wybiła „Godzina W”, moment, który od 82 lat zatrzymuje codzienność i przypomina o odwadze tych, którzy w 1944 roku podjęli walkę o wolność. W Gnieźnie również zatrzymano się na tę krótką, symboliczną minutę, by upamiętnić 82. rocznicę wybuchu Powstania Warszawskiego.
Mimo opadów deszczu gnieźnieńska uroczystość patriotyczna upamiętniająca 82. rocznicę wybuchu warszawskiego zrywu odbyła się zgodnie z planem. Obchody rozpoczęły się chwilę po godzinie 16. na Skwerze Orląt Lwowskich, przy Pomniku Harcerzy Pomordowanych i Poległych za Ojczyznę. – Spotykamy się dziś, aby uczcić pamięć Powstania Warszawskiego. 82 lata temu młodzi ludzie, często niewiele starsi od stojących tutaj harcerzy, stanęli wobec wyboru, którego żadne pokolenie nie powinno być zmuszone podejmować. (…) Dziś nie musimy udowadniać odwagi w taki sposób jak oni. Naszym zadaniem jest jednak pamiętać i wyciągać z tej historii wnioski. Odwaga może oznaczać sprzeciw wobec krzywdy. Służba może być pomocą komuś, kto został sam. Braterstwo może być próbą zrozumienia drugiego człowieka, nawet gdy bardzo się od nas różni – mówiła hm. Weronika Lemańska, komendantka Hufca ZHP Gniezno. – Pamięć o Powstaniu Warszawskim nie powinna być jedynie wspomnieniem walk, powinna być także zobowiązaniem aby troszczyć się o pokój, wolność, wspólnotę, za które tak wielu ludzi zapłaciło najwyższą cenę – podkreślała.
Po tych słowach delegacje reprezentujące parlamentarzystów, władze miasta i powiatu, samorządowców, służb mundurowych, a także środowisk harcerskich i kombatanckich złożyły przy pomniku wiązanki kwiatów i zapaliły znicze. Następnie uczestnicy uroczystości przemaszerowali na deptak przy ul. Bolesława Chrobrego, gdzie przy starym Ratuszu kontynuowano obchody. O godzinie 17. zabrzmiał dźwięk syren, a grupy kibiców odpaliły race, oddając hołd powstańcom. Po tym głos zabrał Michał Powałowski, prezydent Gniezna. – Obchody poświęcone pamięci Powstania Warszawskiego to oddanie hołdu tym, którzy walczyli i zginęli, a także tym, którzy przeżyli i przez wiele lat pielęgnowali i pielęgnują pamięć o tych trudnych powstańczych dniach. To też moment na refleksję nad tym, czym jest wolność. To właśnie powstańcy pokazali, że dla nich wolność była wartością ważniejszą niż własne życie, potrafili złożyć na ołtarzu Ojczyzny własne życie po to, aby Warszawa jako stolica nie pozostawała w rękach wroga – mówił prezydent. – Dzisiaj pamiętamy, ale też budujemy te postawy patriotyczne na przyszłość. Wiemy dobrze, że dzisiaj, 82 lata po wybuchu Powstania Warszawskiego, jest już niewielu walczących wówczas powstańców lub są oni już w sędziwym wieku i ważne jest, by – gdy ci naoczni świadkowie, bohaterowie odejdą – o tym powstaniu nie zapomnieć. Więc naszą rolą jest też budowanie postaw patriotycznych, pamięci i przekazywanie tej pamięci kolejnym pokoleniom właśnie przez takie uroczystości – podkreślił.
Powstanie Warszawskie rozpoczęło się 1 sierpnia 1944 roku i trwało 63 dni. Było największym zbrojnym wystąpieniem przeciw wojskom niemieckim, okupującym Warszawę. Choć zakończyło się przegraną, w pamięci kolejnych pokoleń pozostało jako jeden z najważniejszych symboli walki o wolność i godność. Wśród powstańców nie brakowało osób związanych z Gnieznem. O tym, dlaczego ta data jest ważna również dla mieszkańców Pierwszej Stolicy Polski, mówił Ramzes Temczuk z Grupy Rekonstrukcji Historycznej Garnizon Gniezno. – Powstanie Warszawskie, chociaż z nazwy było lokalnym powstaniem, tak naprawdę było powstaniem ogólnopolskim. Bardzo wielu mieszkańców Gniezna uczestniczyło w powstaniu, bardzo wielu też powstańców w Gnieźnie znalazło swój dom. Znamy też takie przypadki, w których sieroty, „dzieci wojny”, które były znajdowane na gruzach zniszczonej Warszawy, trafiały później i były mieszkańcami Gniezna. Myślę, że to jest wielka trauma narodowa i w nas wszystkich znajduje się „gen historii”, który zobowiązuje do pamięci – podkreślał.
Organizatorami wydarzenia byli GRH Garnizon Gniezno, Hufiec ZHP Gniezno i Urząd Miejski w Gnieźnie, partnerem – Miejski Ośrodek Kultury w Gnieźnie.
