Obchody X Jubileuszowego Zjazdu Absolwentów i Wychowanków Akademii Trzemeszeńskiej rozpoczęły się 13 czerwca uroczystym przemarszem spod Zespołu Szkół Ogólnokształcących i Zawodowych w Trzemesznie do Bazyliki Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny. Na czele pochodu maszerowała Orkiestra Dęta z Mogilna pod batutą Mariusza Mikołajczaka, która nadała wydarzeniu wyjątkowy ton. Za orkiestrą podążały poczty sztandarowe prowadzone przez harcmistrza Włodzimierza Losika, komendanta Hufca ZHP Trzemeszno imienia Powstańców Wielkopolskich 1918–1919. Wśród sztandarów znalazły się symbole Gminy Trzemeszno, Hufca ZHP Trzemeszno, Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych imienia Hipolita Cegielskiego, Liceum Ogólnokształcącego imienia Michała Kosmowskiego oraz historyczny sztandar dawnego Gimnazjum i Liceum imienia Michała Kosmowskiego.
Hołd dla założyciela Akademii
Przed rozpoczęciem mszy świętej sprawowanej w intencji śp. opata Michała Kosmowskiego oraz zmarłych i żyjących wychowanków i nauczycieli, delegacje złożyły kwiaty pod epitafium opata Michała Kościeszy – Kosmowskiego, twórcy Akademii Trzemeszeńskiej. W imieniu Wielkopolskiego Stowarzyszenia Wychowanków kwiaty złożyli profesor Danuta Konieczka‑Śliwińska, Zbigniew Adamski i Jarosław Jatczak. Gminę reprezentował burmistrz Kacper Lipiński, a szkołę dyrektor Mariusz Pisuła, wicedyrektor Beata Szymańska oraz nauczyciel historii Piotr Zieliński. Mszę świętą uświetnił Chór Amo Cante imienia Feliksa Nowowiejskiego pod dyrekcją Sławomira Palucha, który nadał liturgii wyjątkową oprawę muzyczną.
Medal Honorowego Obywatela dla Krystyny Polachowskiej
Po mszy świętej dalsze uroczystości odbywały się na dziedzińcu szkoły. Uczestników wydarzenia powitała prof. Danuta Konieczka-Śliwińska, prezes Wielkopolskiego Stowarzyszenia Wychowanków Gimnazjum i Liceum im. Michała Kosmowskiego w Trzemesznie. Słowa powitania skierowali również burmistrz Trzemeszna Kacper Lipiński oraz dyrektor szkoły Mariusz Pisuła.
Galę jubileuszową poprowadził Jarosław Jatczak, który czuwał nad przebiegiem tej wyjątkowej uroczystości.
Jednym z najważniejszych momentów obchodów było wręczenie Medalu Honorowego Obywatela Gminy Trzemeszno Krystynie Polachowskiej, współzałożycielce Zespołu Pieśni i Tańca „Strzecha”. Rada Miejska Trzemeszna, po pozytywnej opinii Kapituły Wyróżnień, jednogłośnie przyznała jej to najwyższe gminne odznaczenie. W uzasadnieniu podkreślono jej pięćdziesięciopięcioletnią działalność pedagogiczną i artystyczną oraz ogromny wkład w rozwój i promocję kultury ludowej. Jej praca, rozpoczęta w 1970 roku wraz z Mirosławą Olszewską, ukształtowała kolejne pokolenia młodzieży.
Medale Stowarzyszenia Wychowanków
W czasie obchodów wręczono również dwadzieścia jeden medali Wielkopolskiego Stowarzyszenia Wychowanków Gimnazjum i Liceum imienia Michała Kosmowskiego. Wśród wyróżnionych znaleźli się nauczyciele i absolwenci: Ilona Adamska, Sylwia Liszkowska, Marlena Markowska, Bożena Kupczyk, Katarzyna Jatczak, Sławomira Sobkowiak, Aurelia Tycka‑Witek, Piotr Zieliński i Justyna Siejka. Uhonorowano także osoby wspierające stowarzyszenie: Magdalenę Mikulską, Magdalenę Wolff, Marcelego Koniecznego, Monikę Wegner, Pawła Wegnera oraz Daniela Bisikiewicza. W kategorii przyjaciół szkoły wyróżnienia otrzymali Gmina Trzemeszno w imieniu której medal odebrali burmistrz Kacper Lipiński i przewodnicząca Rady Miejskiej Agnieszka Bartz, starosta gnieźnieński Tomasz Budasz, profesor Rafał Reczek – dyrektor IPN oddziału w Poznaniu, Leszek Figaj – radny Powiatu Gnieźnieńskiego, Sławomir Paluch – dyrektor Domu Kultury w Trzemesznie, Mateusz Wojciechowski – wójt gminy Ostrowite. Wyróżnienia te są wyrazem wdzięczności za pracę, zaangażowanie oraz troskę o dziedzictwo jednej z najstarszych szkół w Polsce. To także dowód na to, że wokół Akademii Trzemeszeńskiej od lat gromadzą się ludzie, którym bliska jest jej historia, tradycja i przyszłość.
Warto dodać, że medal zaprojektował Marceli Konieczny.
Wyróżnienia podczas Jubileuszowego X Zjazdu Absolwentów
Jubileuszowy X Zjazd Absolwentów stał się nie tylko okazją do spotkań po latach, ale również momentem uhonorowania osób i instytucji szczególnie zasłużonych dla regionu oraz lokalnej społeczności. W atmosferze świętowania 250‑lecia szkoły wręczono prestiżowe odznaczenia i medale, podkreślające znaczenie pracy na rzecz Wielkopolski i idei pracy organicznej.
Odznaki Honorowe „Za Zasługi dla Województwa Wielkopolskiego”
W imieniu marszałka województwa wielkopolskiego Marka Woźniaka odznaki honorowe wręczyli radni Sejmiku Województwa Wielkopolskiego: Agnieszka Wiśniewska oraz Łukasz Grabowski.
Agnieszka Wiśniewska odczytała list marszałka, w którym podkreślono wyjątkowy charakter jubileuszu oraz rolę szkoły w kształtowaniu kolejnych pokoleń mieszkańców regionu. Zaznaczono, że 250‑letnia tradycja placówki jest świadectwem jej trwałego wkładu w rozwój edukacji i lokalnej tożsamości.
Na wniosek burmistrza Trzemeszna Kacpra Lipińskiego, Zarząd Województwa Wielkopolskiego przyznał odznaki honorowe: Zespołowi Szkół Ogólnokształcących i Zawodowych w Trzemesznie oraz hm. Włodzimierzowi Losikowi, komendantowi Hufca ZHP Trzemeszno im. Powstańców Wielkopolskich 1918/1919.
Wyróżnienia te stanowią wyraz uznania dla wieloletniej działalności na rzecz edukacji, wychowania młodzieży oraz pielęgnowania tradycji patriotycznych.
Medal Towarzystwa im. Hipolita Cegielskiego „Labor Omnia Vincit”
Kolejnym ważnym punktem uroczystości było wręczenie medalu „Labor Omnia Vincit” – „Praca wszystko zwycięża”. Odznaczenie to przyznaje Towarzystwo im. Hipolita Cegielskiego osobom, które swoją działalnością krzewią ideę pracy organicznej, tak silnie wpisaną w historię Wielkopolski.
Medal wręczył prezydent Towarzystwa, prof. dr hab. Tadeusz Wallas, prorektor Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Otrzymała go prof. Danuta Konieczka‑Śliwińska, prezeska Wielkopolskiego Stowarzyszenia Wychowanków Gimnazjum i Liceum w Trzemesznie, doceniona za wieloletnie zaangażowanie w działalność społeczną, naukową i organizacyjną.
W przemówieniu podkreślono, że patron Towarzystwa – Hipolit Cegielski, wybitny działacz pracy organicznej – również był związany z Trzemesznem jako absolwent Akademii Trzemeszeńskiej z 1830 roku. To symboliczne nawiązanie dodatkowo podkreśliło wagę wyróżnienia.
Znaczenie wyróżnień dla społeczności
Uhonorowanie osób i instytucji podczas jubileuszu stanowiło wyraz wdzięczności za ich wkład w rozwój lokalnej społeczności, edukacji i kultury. Podczas uroczystości wielokrotnie podkreślano, że zarówno szkoła, jak i jej wychowankowie oraz partnerzy, od lat budują tożsamość Trzemeszna, kontynuując tradycję pracy, odpowiedzialności i zaangażowania.
Część artystyczna
W części artystycznej krótki program zaprezentował Chór Amo Cante im. Feliksa Nowowiejskiego pod dyrygenturą Sławomira Palucha. Odbył się także koncert BB Jazz Orkiestra, występ Zespołu Pieśni i Tańca Strzecha, a także koncert zespołu Glitter Cats. Przygotowana została także wystawa prac artystycznych uczniów i absolwentów szkoły. Aula szkolna zamieniła się w Salonik poetycki.
Wystąpienia zaproszonych gości
Wśród licznych życzeń i gratulacji nie zabrakło tych od włodarza sąsiedniej gminy Mogilno oraz powiatu mogileńskiego. Starosta mogileński Tomasz Krzesiński wraz z radnymi powiatowymi Jerzym Łaganowskim i Iwoną Golis na ręce prof. dr hab. Danuty Konieczka-Śliwińskiej, prezeski Wielkopolskiego Stowarzyszenia Wychowanków Gimnazjum i Liceum im. Michała Kosmowskiego w Trzemesznie, przekazali gratulacje oraz wyrazy uznania dla wszystkich osób, które przez lata tworzyły historię tej zasłużonej placówki i wręczyli bukiet kwiatów oraz okolicznościowy grawer – 250 lat tradycji to imponujący dorobek, który pokazuje, jak ważną rolę odgrywa edukacja w budowaniu lokalnej tożsamości i kształtowaniu kolejnych pokoleń mieszkańców naszego regionu. Gratuluję organizatorom pięknego jubileuszu i życzę kolejnych lat pełnych sukcesów – powiedział starosta Tomasz Krzesiński.
Gminę Mogilno na uroczystości reprezentowali burmistrz Karol Nawrot oraz przewodnicząca Komisji Oświaty Rady Miejskiej w Mogilnie, Wioleta Michalak, którzy złożyli na ręce organizatorów serdeczne gratulacje i życzenia od władz Gminy Mogilno, dziękując za pielęgnowanie pięknej tradycji oraz wkład w rozwój edukacji – To niezwykłe wydarzenie było okazją do wspomnień, spotkań po latach oraz podkreślenia bogatej historii jednej z najważniejszych placówek edukacyjnych naszego regionu. Przez 250 lat szkoła kształtowała kolejne pokolenia młodych ludzi, przekazując wiedzę, wartości i inspirując do rozwoju. Gratuluję wszystkim organizatorom tego wyjątkowego jubileuszu oraz życzę kolejnych lat sukcesów, które będą powodem do dumy dla całej społeczności szkolnej – powiedział burmistrz Karol Nawrot.
Pakiety absolwenta i jubileuszowe wydawnictwa
Na jubileuszowe obchody organizatorzy przygotowali sześćset pakietów absolwenta, w których znalazły się publikacje związane z historią szkoły, jubileuszowe wydawnictwa, wspomnienia o profesorach, pocztówka z akwarelą Małgorzaty van Brenk, książki, przypinka, smycz, torba materiałowa, długopis, talon na posiłek oraz charakterystyczny element – skrobia ziemniaczana, będąca żartobliwym nawiązaniem do lokalnych tradycji.
Spotkania po latach
Po części oficjalnej w szkolnych korytarzach ponownie rozbrzmiały rozmowy dawnych kolegów i koleżanek, którzy po latach odnajdywali się, wspominając szkolne przygody, pierwsze przyjaźnie i nauczycieli, którzy mieli wpływ na ich życiowe wybory. Spotkania z dawnymi wychowawcami były pełne wzruszeń i wdzięczności. Całe wydarzenie pokazało, jak silne pozostają więzi łączące kolejne roczniki uczniów z ich szkołą. Najstarszym uczestnikiem zjazdu był 102 – letni Henryk Nowak z Kamieńca, który szkołę ukończył maturą w 1948 roku.
Powrót do przeszłości na wystawie fotografii
W murach liceum zaprezentowano archiwalne fotografie wykonane przez profesora Benedykta Wielgosza, wieloletniego nauczyciela języka rosyjskiego i opiekuna harcerzy. Zdjęcia wybrał i zeskanował Tadeusz Grzelak, maturzysta z 1973 roku. Wystawa stała się sentymentalną podróżą do szkolnej codzienności sprzed dziesięcioleci i przyciągnęła wielu absolwentów, którzy odnajdywali na fotografiach siebie i swoich kolegów.
Jubileuszowe obchody zakończyły się Balem Absolwentów, który odbył się sali gimnastycznej szkoły.
Komitet honorowy
Komitet Honorowy X Jubileuszowego Zjazdu Absolwentów stanowili: ks. Abp. Wojciech Polak – Prymas Polski (nieobecny), Barbara Nowacka – Minister Edukacji Narodowej,
Pulina Henning-Kloska – minister Klimatu i Środowiska (nieobecna), którą reprezentował Piotr Szczepański szef gabinetu politycznego, Zbigniew Dolata – poseł na Sejm RP (nieobecny), którego reprezentował Łukasz Grabowski radny Sejmiku Województwa Wielkopolskiego, Tadeusz Tomaszewski – poseł na Sejm RP, Marek Woźniak – marszałek Województwa Wielkopolskiego (nieobecny), którego reprezentowała Agnieszka Wiśniewska radna Sejmiku Województwa Wielkopolskiego, dr Igor Bykowski – Wielkopolski Kurator Oświaty (nieobecny), którego reprezentował wicekurator Wojciech Szulc, Dariusz Pilak – przewodniczący Rady Powiatu Gnieźnieńskiego (nieobecny), którego reprezentowała Kamila Kozicka wiceprzewodnicząca Rady Powiatu, Kacper Lipiński – burmistrz Trzemeszna, Agnieszka Bartz – przewodnicząca Rady Miejskiej Trzemeszna, Karol Nawrot – burmistrz Mogilna, Wioletta Michalak – radna Rady Miejskiej Mogilna, Jerzy Łaganowski – członek Zarządu Powiatu Mogileńskiego, prof. dr hab. Bogumiła Kaniewska – rektor Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu (nieobecna), którą reprezentował prof. Tadeusz Małas, prof. dr hab. Tadeusz Wallas – prezydent Towarzystwa im. Hipolita Cegielskiego, Stanisława Szymańska – nauczycielka senior liceum, Henryk Nowak – najstarszy absolwent szkoły.
Historia Akademii Trzemeszeńskiej
Akademia Trzemeszeńska została założona 4 maja 1776 roku przez opata Michała Kościeszę – Kosmowskiego, jednego z najwybitniejszych reformatorów edukacji w Wielkopolsce. Powstała jako nowoczesna szkoła inspirowana ideałami Oświecenia, w której kładziono nacisk na nauki humanistyczne, języki, historię, matematykę i wychowanie obywatelskie. Opat Kosmowski stworzył placówkę, która miała kształcić młodzież w duchu patriotyzmu i odpowiedzialności, a jednocześnie przygotowywać ją do życia w zmieniającym się świecie.
W XIX wieku szkoła była jednym z najważniejszych ośrodków polskości w zaborze pruskim. Jej uczniowie i nauczyciele angażowali się w działalność narodową, a wielu z nich brało udział w Powstaniu Wielkopolskim. W okresie międzywojennym liceum kontynuowało tradycje Akademii, rozwijając działalność naukową, artystyczną i sportową. Po II wojnie światowej szkoła odbudowała swoją pozycję, stając się jednym z najważniejszych ośrodków edukacyjnych w regionie.
Jubileuszowe obchody 250‑lecia są świadectwem trwałości tej tradycji i dumy z historii, która przetrwała zmieniające się epoki. Akademia Trzemeszeńska pozostaje symbolem edukacji, kultury i lokalnej tożsamości, a jej jubileuszowy zjazd pokazał, jak żywa jest pamięć o jej dorobku.
Patronat honorowy nad uroczystościami jubileuszowymi sprawowała marszałek Senatu RP Małgorzata Kidawa – Błońska. Główną koordynatorką przygotowań dojubileuszowych obchodów w placówce była wicedyrektorka ZSOiZ Beata Szymańska. Patronat prasowy sprawował tygodnik Przemiany na Szlaku Piastowskim.
