W Święto Podwyższenia Krzyża Świętego, 14 września mieszkańcy Strzelna oraz goście uczestniczyli w wyjątkowych obchodach 800-lecia obecności relikwii Drzewa Krzyża Świętego w parafii pw. Świętej Trójcy. Centralnym punktem jubileuszu była Droga Krzyżowa ulicami miasta oraz uroczysta Msza Święta pod przewodnictwem Prymasa Polski abp. Wojciecha Polaka.
Uroczystości rozpoczęły się na strzeleńskim rynku. Zgromadzonych powitali proboszcz parafii pw. Świętej Trójcy ks. Jan Kwiatkowski oraz burmistrz Strzelna Dariusz Chudziński – Pozdrawiam wszystkich, którzy dzisiaj odpowiedzieli na zaproszenie i w Święto Podwyższenia Krzyża pragną uczcić osiemsetną rocznicę obecności relikwii Krzyża Świętego w naszym mieście. Zbieramy się na początku tej drogi, którą żeśmy z relikwiami Krzyża przebyli w wigilię Niedzieli Palmowej. Dzisiaj powtarzamy ten gest – powiedział ks. Jan Kwiatkowski.
Burmistrz Dariusz Chudziński podkreślał znaczenie relikwii dla historii miasta – Strzelno w tym roku obchodzi jubileusz 795-lecia. 800 lat od kiedy siostry norbertanki sprowadziły relikwie Krzyża Świętego do naszej bazyliki wskazuje co tak naprawdę jest ważne, kto i co pokazało nam drogę. Fundament naszego miasta leży na Wzgórzu św. Wojciecha u stóp Matki Najświętszej i w relikwiach Krzyża Świętego – mówił burmistrz.
Droga Krzyżowa ulicami miasta
Pierwszą częścią obchodów była jubileuszowa Droga Krzyżowa, której przewodniczył Prymas Polski abp Wojciech Polak. Rozważania rozpoczęła Lidia Jackowska, przypominając o historycznym znaczeniu rynku jako miejsca spotkań mieszkańców i podejmowania ważnych decyzji – Rozpoczynamy Drogę Krzyżową na rynku naszego miasta, miejscu, które od siedmiowiecza było sercem życia wspólnoty (…). Właśnie w taką przestrzeń pełną decyzji, sądów, sporów i zapomnienia wchodzi Jezus Chrystus, aby stąd poprowadzić nas Drogą Krzyżową i czynić z nas swoich uczniów – mówiła.
Kolejne stacje i rozważania przygotowane przez ks. prof. Mirosława Jasińskiego odczytywali Lidia Jackowska oraz ich autor. Oprawę muzyczną zapewnił organista parafii Maciej Leszczyński.
W trakcie nabożeństwa relikwie Krzyża Świętego nieśli mieszkańcy, przedstawiciele wspólnot parafialnych i lokalnych środowisk. Na ostatnim odcinku trasy relikwiarz ponieśli burmistrz Dariusz Chudziński oraz wiceprzewodniczący Rady Miejskiej Tomasz Adamczak.
Osiem wieków historii i wiary
Po przybyciu do bazyliki uczestników powitał kustosz Muzeum Ottona i Bolesława oraz przewodnik po zabytkach Wzgórza św. Wojciecha Damian Rybak. Przypomniał on historię sprowadzenia relikwii do Strzelna – Osiem wieków dzieli nas od wydarzenia, które na trwałe wpisało Strzelno w duchową mapę Polski. Tradycja i późniejsze przekazy wskazują, że w 1226 roku do klasztoru sióstr norbertanek sprowadzono maleńkie cząstki Drzewa Krzyża Świętego – mówił.
Jak podkreślił, choć nie zachował się dokument bezpośrednio potwierdzający sprowadzenie relikwii, ich obecność znajduje potwierdzenie w późniejszych przekazach, dokumentach i tradycji klasztornej.
Damian Rybak przypomniał także, że najstarszym dokumentem wymieniającym Strzelno jest bulla papieża Celestyna III z 1193 roku, obejmująca tutejszy klasztor norbertanek opieką Stolicy Apostolskiej. W kolejnych stuleciach powstawały następne świadectwa kultu Krzyża Świętego, w tym dokument odpustowy z 1533 roku wydany przez prymasa Macieja Drzewickiego – Dlatego dzisiejszy jubileusz nie jest jedynie uroczystością historyczną. Jest świętem wiary – podkreślał Damian Rybak.
Eucharystia pod przewodnictwem Prymasa Polski
Kulminacyjnym momentem uroczystości była Msza Święta dziękczynna sprawowana przez Prymasa Polski abp. Wojciecha Polaka.
W homilii metropolita gnieźnieński przypomniał historię odnalezienia Krzyża Pańskiego przez św. Helenę oraz dzieje relikwii na przestrzeni wieków. Zwrócił uwagę, że krzyż pozostaje znakiem zwycięstwa Chrystusa i najpełniejszym wyrazem Bożej miłości do człowieka.
Prymas przypomniał również, że w Polsce znajduje się obecnie ponad 70 miejsc przechowujących relikwie Drzewa Krzyża Świętego. Wśród nich szczególne miejsce zajmuje Strzelno, gdzie od ośmiu stuleci relikwia stanowi ważny element lokalnej tradycji religijnej.
Podziękowania organizatorów
Ks. Jan Kwiatkowski podziękował wszystkim zaangażowanym w przygotowanie jubileuszu – Serdecznie dziękujemy wszystkim, którzy włączyli się w przygotowanie i przeżycie tej wyjątkowej uroczystości: kapłanom, służbom, pocztom sztandarowym, osobom zaangażowanym w oprawę liturgiczną i muzyczną, władzom samorządowym oraz wszystkim parafianom i gościom, którzy swoją obecnością i modlitwą tworzyli tę niezwykłą wspólnotę. Niech Krzyż Chrystusa, którego relikwia od 800 lat jest obecna pośród nas, pozostaje dla nas znakiem wiary, nadziei i miłości – powiedział proboszcz.
Relikwie od 1226 roku
Według tradycji relikwie Drzewa Krzyża Świętego sprowadzono do Strzelna w 1226 roku. Stały się one jednym z najważniejszych skarbów duchowych klasztoru norbertanek i przez wieki przyciągały wiernych z Kujaw oraz Wielkopolski. Dziś, osiemset lat później, nadal pozostają ważnym symbolem religijnego dziedzictwa miasta i jego mieszkańców.
Z kart historii
W 1226 roku (najwcześniej na Kujawach) do klasztoru w Strzelnie sprowadzono relikwie Drzewa Krzyża Świętego. Było to jedno z najważniejszych wydarzeń religijnych w dziejach Strzelna, niewielkiego miasta, a także całego regionu Kujaw i wschodniej Wielkopolski. Relikwie znalazły się w klasztorze prowadzonym przez Zgromadzenie Sióstr Norbertanek, które od XII wieku kształtowały życie religijne i kulturalne Strzelna.
W Polsce trwał wówczas okres rozbicia dzielnicowego. Ziemie dawnego państwa pierwszych Piastów pozostawały podzielone między liczne księstwa rządzone przez przedstawicieli tej dynastii. W Wielkopolsce rządził książę Władysław Odonic, a w sąsiednim Mazowszu i na Kujawach władzę sprawował Konrad I Mazowiecki. Mimo politycznego rozdrobnienia był to czas intensywnego rozwoju życia religijnego: powstawały nowe klasztory, sprowadzano relikwie, a fundacje wspierane przez książąt i możnych stawały się ważnymi ośrodkami kultu, pielgrzymek oraz życia kulturalnego.
Rok 1226 był także symboliczny w historii Kościoła – w tym roku zmarł Franciszek z Asyżu, jeden z największych świętych średniowiecza, szczególnie wyróżniający się nabożeństwem do Męki Pańskiej. W tym czasie jego uczniowie franciszkanie zaczęli szybko rozprzestrzeniać się po Europie, niosąc ze sobą duchowość głęboko skupioną na rozważaniu tajemnicy Krzyża i cierpienia Chrystusa.
