Nowe linie kolejowe, krótsze czasy przejazdu, reaktywacja połączeń do miast od lat pozbawionych kolei pasażerskiej oraz inwestycje liczone w miliardach złotych. Tak ma wyglądać przyszłość transportu kolejowego w województwie kujawsko-pomorskim. O kierunkach rozwoju Zintegrowanej Sieci Kolejowej rozmawiali w Bydgoszczy przedstawiciele samorządu województwa, administracji rządowej oraz spółek odpowiedzialnych za realizację strategicznych inwestycji infrastrukturalnych.
Przyszłość kolei w regionie była tematem spotkania, które 22 października odbyło się z udziałem marszałka województwa Piotra Całbeckiego, wojewody Michała Sztybla, zastępcy dyrektora podprogramu kolejowego Port Polska Michała Jasiaka oraz pełnomocnika zarządu PKP Polskie Linie Kolejowe ds. przygotowania inwestycji Rafała Banaszkiewicza.
Jednym z najważniejszych tematów rozmów była budowa Zintegrowanej Sieci Kolejowej, która ma stać się częścią ogólnopolskiego systemu szybkich połączeń związanych z projektem Port Polska. W praktyce oznacza to znaczące skrócenie czasu przejazdu pomiędzy największymi miastami regionu i kraju oraz przywrócenie kolei do miejscowości, które od lat pozostają poza pasażerską siecią połączeń.
Marszałek Piotr Całbecki podkreślał, że szybka kolej jest szansą na jeszcze lepsze skomunikowanie województwa z Polską i Europą. Zadeklarował również gotowość samorządu województwa do współfinansowania dokumentacji związanej z wyznaczeniem korytarza przyszłej szybkiej linii kolejowej pomiędzy Bydgoszczą a Toruniem.
Planowane inwestycje mają przynieść mieszkańcom wymierne korzyści. Według założeń projektu podróż z Bydgoszczy do Warszawy ma potrwać około 100 minut, z Torunia do stolicy zaledwie 75 minut, a przejazd między Bydgoszczą i Toruniem około pół godziny. Skróceniu ma ulec również czas podróży do wielu innych miejscowości w kraju, w tym do Poznania i Trójmiasta.
Kluczowym elementem Zintegrowanej Sieci Kolejowej w regionie będzie budowa około 330 kilometrów nowych linii kolejowych. Projekt zakłada powstanie Centralnej Magistrali Kolejowej Północ łączącej Lipno, Toruń i Grudziądz z Trójmiastem, budowę magistrali Bałtyk-Czechy przebiegającej przez Żnin, Szubin, Bydgoszcz i Świecie oraz nowej linii kolejowej Kruszwica-Radziejów-Włocławek. W planach znajduje się także modernizacja linii nr 18 pomiędzy Bydgoszczą i Toruniem oraz dalszy rozwój infrastruktury przeznaczonej dla transportu towarowego.
Szczególnie istotną wiadomością dla mieszkańców Pałuk i zachodniej części województwa jest zapowiadany powrót połączeń pasażerskich do Żnina, Szubina, Świecia i Radziejowa. Dla wielu z tych miast oznaczać będzie to odzyskanie kolejowego połączenia ze światem po kilkunastu lub nawet kilkudziesięciu latach przerwy. Samorząd województwa podkreśla, że rozwój sieci kolejowej ma być jednym z najważniejszych narzędzi walki z wykluczeniem komunikacyjnym.
Ważnym elementem planowanej transformacji jest także odbudowa i rozwój połączeń między Kujawami i Pomorzem a Wielkopolską. W zapisanym na początku roku pakcie kolejowym zawartym pomiędzy samorządem województwa a Ministerstwem Infrastruktury znalazły się inwestycje dotyczące modernizacji i elektryfikacji linii kolejowej nr 356 oraz linii nr 281 na trasie Poznań – Rogoźno Wielkopolskie – Wągrowiec – Gołańcz – Kcynia – Nakło nad Notecią. To przedsięwzięcie może stać się jednym z najważniejszych projektów komunikacyjnych dla północnej Wielkopolski oraz zachodniej części województwa kujawsko-pomorskiego.
Od wielu lat samorządy obu województw wskazują, że rozwój kolei powinien opierać się nie tylko na połączeniach prowadzących do stolic regionów, ale również na wzmacnianiu więzi pomiędzy mniejszymi miastami. Dzięki modernizacji linii mieszkańcy Kcyni, Nakła nad Notecią, Gołańczy, Wągrowca czy Rogoźna zyskaliby znacznie szybszy dostęp do Poznania, który pozostaje jednym z najważniejszych ośrodków akademickich, biznesowych i administracyjnych w zachodniej Polsce.
Duże znaczenie ma również planowana modernizacja odcinka Bydgoszcz – Szubin – Kcynia. Powrót kolei pasażerskiej do Szubina od lat znajduje się wśród najważniejszych postulatów mieszkańców Pałuk. Reaktywacja linii pozwoliłaby nie tylko na przywrócenie regularnych połączeń do Bydgoszczy, ale także stworzyłaby perspektywę połączenia miast północnej Wielkopolski z największym miastem województwa kujawsko-pomorskiego.
Eksperci zwracają uwagę, że odcinek Poznań – Wągrowiec jest dziś jedną z najdynamiczniej rozwijających się tras regionalnych w Polsce. Rozszerzenie wysokiego standardu infrastruktury dalej w kierunku Kcyni, Nakła i Bydgoszczy mogłoby stworzyć nowy silny korytarz komunikacyjny łączący Wielkopolskę, Pałuki i Kujawy. Dla miejscowości takich jak Kcynia, Szubin czy Gołańcz oznaczałoby to rzeczywisty powrót do nowoczesnego transportu publicznego po latach kolejowego wykluczenia.
Równolegle realizowane są już inwestycje, które zmieniają kolejową mapę województwa. Największym przedsięwzięciem pozostaje modernizacja magistrali kolejowej nr 201 łączącej Bydgoszcz przez Bory Tucholskie i Kaszuby z Trójmiastem. Łączna wartość prowadzonych prac na terenie województwa kujawsko-pomorskiego przekroczy 3 miliardy złotych. Inwestycja ma kluczowe znaczenie zarówno dla ruchu pasażerskiego, jak i transportu towarowego, szczególnie w kontekście obsługi portów morskich.
Kolejne ważne przedsięwzięcie to realizacja projektu BiT City II w Toruniu. W jego ramach zmodernizowany zostanie odcinek linii kolejowej 353 między stacjami Toruń Główny i Toruń Wschodni, powstanie drugi tor pod placem Pokoju Toruńskiego, przebudowane zostaną perony, a most kolejowy przejdzie gruntowny remont. Wzdłuż przeprawy wybudowana zostanie także nowa kładka dla pieszych i rowerzystów. Wartość inwestycji wynosi 686 milionów złotych, z czego 551 milionów stanowi dofinansowanie unijne.
Województwo konsekwentnie rozwija również regionalną ofertę przewozową. Sukcesem okazała się reaktywacja połączeń do Ciechocinka, a jeszcze w tym roku mają zostać uruchomione regularne kursy między Rypinem i Brodnicą. Trwają także przygotowania do wznowienia długo oczekiwanych połączeń pasażerskich do Kcyni, co stanowi kolejny krok w odbudowie historycznych połączeń kolejowych na styku Kujaw i Wielkopolski.
Zmiany obejmują nie tylko linie kolejowe, ale także dworce i przystanki. Trwa modernizacja zabytkowego dworca w Ciechocinku, a w Grudziądzu prowadzony jest kompleksowy remont jednego z najbardziej charakterystycznych obiektów powojennego modernizmu w regionie. Już wkrótce pasażerowie będą mogli korzystać również z nowych przystanków kolejowych w Nakle nad Notecią, Brodnicy i Bydgoszczy.
Rozwój infrastruktury idzie w parze z inwestycjami w nowoczesny tabor. Samorząd województwa dysponuje obecnie flotą 33 pojazdów szynowych, a w przyszłym roku na tory wyjedzie kolejnych siedem nowoczesnych pociągów produkowanych przez bydgoską Pesę. Wartość zamówienia wynosi 330 milionów złotych.
Przedstawiciele samorządu i administracji rządowej nie mają wątpliwości, że najbliższe lata będą przełomowe dla kolei w Kujawsko-Pomorskiem. Skala zapowiadanych inwestycji może sprawić, że region stanie się jednym z najważniejszych węzłów transportowych północnej Polski, a mieszkańcy zyskają szybsze, wygodniejsze i bardziej dostępne połączenia nie tylko z Warszawą i Trójmiastem, ale również z Poznaniem i północną Wielkopolską. W praktyce oznacza to nie tylko krótsze podróże, ale także nowe możliwości rozwoju gospodarczego, edukacyjnego i społecznego po obu stronach granicy województw.
