Cieszmy się naszym Gnieznem! 11. edycja "Fyrtla"

Drzewa w jesiennych barwach to niewątpliwa oznaka zbliżającej się kolejnej edycji "Fyrtla" - festiwalu poświęconego dziedzictwu kulturowemu Pierwszej Stolicy Polski i Ziemi Gnieźnieńskiej. To prawdopodobnie jedyne takie wydarzenie w naszym kraju w całości skupiające swą narrację i budujące program wokół życia przeszłego i teraźniejszego lokalnej społeczności. Niezmienne motto festiwalu
"Fyrtel w stanach skupienia kultury" jest ponadto zachętą dla lokalnych artystów i animatorów do realizacji przedsięwzięć artystycznych z dziedziny filmu, literatury, muzyki, teatru oraz sztuk wizualnych inspirowanych "jedynym takim miastem na świecie".

Bogaty program jubileuszowej edycji festiwali wypełnią: warsztaty, spotkania autorskie, wykłady, spacer, spektakl, wystawy, koncerty, a nawet... urodziny!

WARSZTATY

Gwara wielkopolska oraz dzieje i istota obywatelskiego sprzeciwu wobec aparatu władzy będą motywami przewodnimi tegorocznych zajęć warsztatowych. Na te pierwsze zaprasza "Dom Sąsiedzki Pod Sówką" przy Filii nr 2 Biblioteki Publicznej Miasta Gniezna. Pod swojsko brzmiącymi nazwami "A na Fyrtlu powiedzieli" i "Blubrajmy na Fyrtlu" kryją się zajęcia skierowane nie tylko do dzieci, ale i dla całych rodzin (zapisy: [email protected]). Z kolei problematykę szeroko rozumianego "Buntu" w historii naszego miasta odsłonią kolejne warsztaty z cyklu "Społeczna historia Gniezna", które poprowadzi duet: Kamila Kasprzak-Bartkowiak i Paweł Bartkowiak (zapisy: [email protected]).

SPOTKANIA AUTORSKIE, ROZMOWY i... SPACER!

Tegoroczny cykl rozmów na "Fyrtlu" rozpoczną spotkania z dwoma artystkami i animatorkami kultury muzycznej Gniezna: Ewą Pilarską-Banaszak (spotkanie już się odbyło) oraz Sarą Powagą (3 października, g. 18.00, Stary Ratusz), które poprowadzi Krzysztof Szymoniak.

"Fyrtel" to również czas premier! Podczas festiwalu spotkamy się z Karolem Soberskim, który przedstawi nam swoje najnowsze dzieło pt. "Głębokie. Tropami tajemnic" (13 października, g. 18.00, Stary Ratusz) oraz z dr Anną Jabłońską, autorką monografii pt. "Bożogrobcy św. Jana w świetle źródeł gnieźnieńskich w okresie staropolskim" (15 października, g. 18.00, Stary Ratusz, prow. Aleksander Karwowski). Na spacer po Kcyńskiej Łacie zaprosi z kolei Rafał Wichniewicz (19 października, g. 15.00, zbiórka: napis "Gniezno" na Wenei).

Nie zabraknie także spotkań z pisarzami podejmującymi chętnie problematykę "małych ojczyzn". Z pierwszym z nich, Michałem Witkowskim, porozmawia Alex Freiheit (14 października, g. 18.00, Stary Ratusz), z drugim, Julem Łyskawą Katarzyna Mikołajczewska (17 października, g. 18.00, Stary Ratusz).

WYSTAWY

"Fyrtel" inspiruje! W tym roku zaprezentujemy efekty aż dwóch przedsięwzięć przygotowanych przez artystów związanych z Pierwszą Stolicą. Najpierw bracia Dawid i Waldemar Stube przekonają nas, że "Wczoraj to dziś tylko trochę...wcześniej" (16 października, g. 17.30, Miejski Ośrodek Kultury), a dzień później Paweł Bąkowski (aka Bąkol) zaprosi nas na światłoczuły spacer po swoim ukochanym Skiereszewie (17 października, g. 17.00, Filia nr 2 BPMG).

AKCENTY MILENIJNE

W programie "Fyrtla" nie zabraknie także wydarzeń nawiązujących do obchodzonego w tym roku milenium koronacji pierwszych dwóch królów Polski w Gnieźnie: Bolesława Chrobrego i Mieszka II. O tym pierwszym opowie znakomity znawca epoki, prof. dr hab. Leszek Wetesko w wykładzie pt. "Zdań kilka o władcy, który Gniezno uczynił wielkim" (16 października, g. 18.00, Miejski Ośrodek Kultury).

I... URODZINY!

Z okazji obchodzonych w tym roku 20-lecia działalności Kuźnia Literacka zaprasza na literackie przyjęcie urodzinowe, które odbędzie się w zaprzyjaźnionej z festiwalem Cukierni "Dzieńkowscy" przy ul. Chrobrego 11 (19 października, g. 17.00).

KONCERT i NAGRODA "KRÓLIKA"

Podsumowaniem jubileuszowego "FYRTLA" będzie "Wieczór na Fyrtlu" 18 października 2025 r. o g. 17.00 w Miejskim Ośrodku Kultury w Gnieźnie. Podczas koncertu nie tylko poznamy Laureata/Laureatkę Nagrody Kulturalnej Gniezna, ale i posłuchamy występów artystów: Natalii Braciszewskiej, Aleksandra Schmidta, Klubu Pickwicka oraz premierowo obejrzymy spektakl "Spowiedź Chrobrego" przygotowany przez duet: Jarosława Mikołajczyka i Jakuba Grzechowiaka.

Uwaga: na wydarzenie obowiązują bezpłatne 1-osobowe zaproszenia do odbioru w placówkach Biblioteki Publicznej Miasta Gniezna.

Skoro o "Królikach" mowa to poznajmy tegorocznych Nominowanych!

Sara Powaga i Regina Borkowska-Kędzierska - osobowości świata muzyki, pedagożki, animatorki kultury, twórczynie wielu inicjatyw muzycznych pierwszej stolicy.

Tomasz Kujawski - animator teatrów amatorskich, reżyser i autor wielu wspaniałych spektakli, błyskotliwy i uważny interpretator klasyki literatury polskiej i obcej.

Dawid i Waldemar Stube - fotograficy od lat dokumentujący życie społeczne, kulturalnej i artystyczne Gniezna i regionu; laureaci wielu prestiżowych nagród i wyróżnień.

Père-Lachaise - post-punkowy zespół muzyczny z Gniezna, łączący w swojej twórczości elementy rapu, zimnej fali i cold wave, nagradzany na festiwalach i przeglądach w całej Polsce.

NIE TYLKO W GNIEŹNIE

Podobnie jak w ubiegłym roku FYRTEL przekracza i tym razem granice naszego miasta i rusza w bogaty świat dziedzictwa kulturowego Ziemi Gnieźnieńskiej. Spotkamy się aż w 5 bibliotekach publicznych gmin powiatu gnieźnieńskiego:

19/09/2025 g. 17.00 Biblioteka Publiczna Gminy Kiszkowo

Andrzej Szprywa & Bartosz Kronkowski / spotkanie autorskie oraz spacer po wyspie "Kipa" w Łagiewnikach Kościelnych

02/10/2025 g.17.00 Biblioteka Publiczna Miasta i Gminy Kłecko im. Gerarda Górnickiego

Barbara Wawrzyniak/ spotkanie autorskie/ prow. Karol Soberski

9/10/2025 g.17.00 Biblioteka Publiczna Gminy Niechanowo

Rafał Wichniewicz/ spotkanie autorskie/ Gminny Ośrodek Kultury w Niechanowie

15/10/2025 g. 17.00 Biblioteka Publiczna i Centrum Kultury Gminy Łubowo

Katarzyna Gola "Wokół wsi Siemianowo"/ spotkanie autorskie/ prow. Karol Soberski

17/10/2025 g. 17.00 Biblioteka Publiczna Miasta i Gminy Witkowo

Hubert Gajda "Ukryci Mieszkańcy"/ wernisaż wystawy fotografii przyrodniczej

Na wszystkie wydarzenia wstęp wolny!

Organizatorzy Festiwalu: Biblioteka Publiczna Miasta Gniezna/ Miasto Gniezno

Partner strategiczny: BEST-POL

Partnerzy: Klub Krytyki Politycznej w Gnieźnie, Kuźnia Literacka, Miejski Ośrodek Kultury, Instytut Literacki im. Marii i Franciszka Rubaszewskich, Cukiernia "Dzieńkowscy".

Organizatorzy wydarzeń poza Gnieznem: Biblioteka Publiczna Miasta i Gminy Kłecko, Biblioteka Publiczna Gminy Kiszkowo, Biblioteka Publiczna i Centrum Kultury Gminy Łubowo, Biblioteka Publiczna Gminy Niechanowo, Biblioteka Publiczna Miasta i Gminy Witkowo.

Festiwal dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu Narodowego Centrum Kultury: "Kultura - Interwencje. Edycja 2025".

::attachment{"type":"image","item_id":"55095", "alt":"zdjęcie", "title":"", "longSide":"800"}